مکیدن انگشت شست یکی از رفتارهای طبیعی در نوزادان و کودکان خردسال است که به آنها احساس آرامش و امنیت میدهد. با این حال، ادامهی این عادت پس از سنین مشخص میتواند تأثیرات منفی بر سلامت دهان و دندان کودکان داشته باشد. در این مقاله، به بررسی جامع عوارض مکیدن انگشت شست بر دندانها و فک کودکان، روشهای پیشگیری و درمان آن میپردازیم.
عوارض مکیدن انگشت شست بر دندانها و فک کودکان
جلو آمدن دندانهای بالا (Overbite): فشار مداوم انگشت شست بر سقف دهان و دندانهای جلویی بالا میتواند باعث حرکت آنها به سمت جلو شود که به این حالت “اوربایت” گفته میشود. این وضعیت میتواند منجر به مشکلات زیبایی و عملکردی در دهان شود.
باز ماندن بایت (Open Bite): در برخی موارد، مکیدن انگشت شست میتواند باعث شود که دندانهای جلویی بالا و پایین به درستی روی هم قرار نگیرند و فاصلهای بین آنها ایجاد شود که به آن “اپن بایت” میگویند. این مشکل میتواند در تکلم و جویدن غذا تأثیر منفی داشته باشد.
تغییر در شکل فک و سقف دهان: فشار ناشی از مکیدن مداوم انگشت شست میتواند باعث تغییر در شکل فک بالا و سقف دهان شود. این تغییرات ممکن است منجر به ناهنجاریهای فکی و دندانی شود که نیاز به درمانهای ارتودنسی دارد.
کراس بایت (Crossbite): مکیدن طولانیمدت انگشت شست میتواند باعث شود که دندانهای بالا در داخل دندانهای پایین قرار گیرند که به این وضعیت “کراس بایت” گفته میشود. این حالت میتواند منجر به رشد نامتقارن فک و مشکلات جویدن شود.
مشکلات تکلم: تغییرات در موقعیت دندانها و فک ناشی از مکیدن انگشت شست میتواند باعث بروز مشکلات تکلمی مانند نوک زبانی صحبت کردن یا دشواری در تلفظ برخی صداها شود.
زمان مناسب برای مداخله
اکثر کودکان بهطور طبیعی تا سن ۲ تا ۴ سالگی عادت مکیدن انگشت شست را ترک میکنند. با این حال، اگر این عادت پس از رویش دندانهای دائمی (حدود سن ۶ سالگی) ادامه یابد، میتواند منجر به مشکلات جدی دندانی و فکی شود. بنابراین، توصیه میشود که والدین در صورت ادامهی این عادت پس از ۴ سالگی، با دندانپزشک کودکان مشورت کنند.
روشهای پیشگیری و ترک عادت مکیدن انگشت شست
تقویت رفتارهای مثبت: کودک را برای دورههایی که انگشت خود را نمیمکد، تشویق کنید و به او پاداش دهید. این کار میتواند انگیزهی او را برای ترک عادت افزایش دهد.
شناسایی محرکها: بررسی کنید که در چه مواقعی کودک بیشتر انگشت خود را میمکد (مثلاً هنگام خستگی یا استرس) و سعی کنید راههای جایگزینی برای آرامش او پیدا کنید.
استفاده از یادآورها: میتوان از باند یا پوششهای مخصوص روی انگشت شست کودک استفاده کرد تا به او یادآوری کند که این عادت را ترک کند.
مشاوره با دندانپزشک یا ارتودنتیست: در صورت عدم موفقیت روشهای خانگی، مشاوره با متخصص دندانپزشکی میتواند به ارائهی راهکارهای تخصصیتر کمک کند.
نتیجهگیری
مکیدن انگشت شست در کودکان خردسال رفتاری طبیعی است، اما ادامهی آن پس از سنین مشخص میتواند منجر به مشکلات جدی دندانی و فکی شود. با آگاهی والدین از عوارض این عادت و استفاده از روشهای مناسب برای ترک آن، میتوان از بروز مشکلات آینده جلوگیری کرد. در کلینیک دندانپزشکی دندونات، ما با تیمی مجرب از متخصصان دندانپزشکی کودکان آمادهایم تا به شما در پیشگیری و درمان عادات دهانی مضر مانند مکیدن انگشت شست کمک کنیم. برای مشاوره و تعیین وقت، همین امروز با ما تماس بگیرید و سلامت دهان و دندان فرزندتان را تضمین کنید.

